कॅल्शियम चॅनल ब्लॉकर्स (Calcium channel blockers): ही काय करतात, औषधे
इतर भाषांमध्ये: English हिन्दी தமிழ் తెలుగు ಕನ್ನಡ বাংলা ગુજરાતી മലയാളം ਪੰਜਾਬੀ
कॅल्शियम चॅनल ब्लॉकर्स ही फक्त डॉक्टरांच्या चिठ्ठीवर मिळणारी औषधे आहेत. ती रक्तवाहिन्यांना शिथिल करतात आणि ब्लड प्रेशर (रक्तदाब) कमी करतात. उच्च रक्तदाब आणि अँजायना, म्हणजे हृदयामुळे होणारे छातीतील दुखणे, यावर उपचार करण्यासाठी ती वापरतात. अम्लोडिपिन आणि निफेडिपिन ही यांची सामान्य उदाहरणे आहेत. ही औषधे डॉक्टरांच्या सल्ल्यानेच सुरू करावीत किंवा बंद करावीत.
फार्मासिस्ट पुनरावलोकन सुरू आहे. हे पान खाली दिलेल्या स्रोतांवर आधारित आहे आणि आमचे नोंदणीकृत फार्मासिस्ट ते तपासत आहेत.
कॅल्शियम चॅनल ब्लॉकर्स कसे काम करतात?
ही औषधे रक्तवाहिन्यांच्या भिंतींमधील आणि हृदयातील स्नायूपेशींमध्ये कॅल्शियम जाण्यास अंशतः अडथळा आणतात. त्यामुळे स्नायू शिथिल राहतात, रक्तवाहिन्या रुंद होतात, ब्लड प्रेशर (रक्तदाब) कमी होतो आणि हृदयावरील ताण कमी होतो.
या प्रकारचे सक्रिय घटक
हे सक्रिय घटक कॅल्शियम चॅनल ब्लॉकर्स मध्ये येतात. ते वर्णक्रमाने दिले आहेत.
- अम्लोडिपिन: अम्लोडिपिन हे फक्त डॉक्टरांच्या चिठ्ठीवर मिळणारे औषध आहे, जे रक्तवाहिन्यांना शिथिल करते.
नेहमीचे प्रश्न
कॅल्शियम चॅनल ब्लॉकर्समुळे घोट्यांना सूज का येते?
अम्लोडिपिनसारखी औषधे लहान रक्तवाहिन्या रुंद करतात, त्यामुळे घोट्यांमध्ये आणि पायांत द्रव साचू शकतो. हा सामान्य साइड इफेक्ट (दुष्परिणाम) असून तो सहसा सौम्य असतो. त्रास होत असल्यास डॉक्टरांना सांगा; औषध स्वतःहून बंद करू नका.
कॅल्शियम चॅनल ब्लॉकर घेत असताना ग्रेपफ्रूट खाऊ शकतो का?
ग्रेपफ्रूटमुळे निफेडिपिनसारख्या काही औषधांची रक्तातील पातळी बदलू शकते, आणि NHS या औषधांसोबत ते टाळण्याचा सल्ला देते. तुम्ही घेत असलेल्या औषधाबद्दल डॉक्टर किंवा फार्मासिस्टला विचारा.
सर्व कॅल्शियम चॅनल ब्लॉकर्स सारखीच असतात का?
नाही. अम्लोडिपिन आणि निफेडिपिनसारखी डायहायड्रोपिरिडिन औषधे मुख्यतः रक्तवाहिन्या रुंद करतात. व्हेरापामिल आणि डिल्टियाझेमसारखी इतर औषधे हृदयाची गतीही कमी करतात. त्यांचे साइड इफेक्ट्स आणि इतर औषधांशी होणारी प्रतिक्रिया वेगवेगळी असते, म्हणून डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय एक औषध बदलून दुसरे घेऊ नये.
स्रोत
- Amlodipine: a medicine for high blood pressure and angina. NHS (UK)
- Nifedipine: a medicine for high blood pressure and angina. NHS (UK)
- Norvasc (amlodipine besylate) tablets: prescribing information. DailyMed, US National Library of Medicine
- ATC/DDD Index: C08CA Dihydropyridine derivatives. WHO Collaborating Centre for Drug Statistics Methodology
- National Formulary of India. Indian Pharmacopoeia Commission