फेक्सोफेनाडिन (Fexofenadine): उपयोग, कसे काम करते, औषधे
इतर भाषांमध्ये: English हिन्दी தமிழ் ਪੰਜਾਬੀ ଓଡ଼ିଆ অসমীয়া
फेक्सोफेनाडिन हे झोप न आणणारे अँटिहिस्टामाइन औषध आहे. शिंका येणे, नाक गळणे किंवा नाकाला खाज सुटणे, आणि डोळ्यांना खाज येणे व पाणी येणे अशा ॲलर्जीच्या लक्षणांपासून आराम मिळण्यासाठी ते वापरतात. खाज येणारे अंगावरील चट्टे (अर्टिकेरिया) बराच काळ राहिल्यासही ते वापरले जाते. ते सहसा दिवसातून एकदा किंवा दोनदा घेतले जाते आणि जुन्या अँटिहिस्टामाइन औषधांपेक्षा त्यामुळे झोप येण्याची शक्यता कमी असते.
फार्मासिस्ट पुनरावलोकन सुरू आहे. हे पान खाली दिलेल्या स्रोतांवर आधारित आहे आणि आमचे नोंदणीकृत फार्मासिस्ट ते तपासत आहेत.

फेक्सोफेनाडिन कसे काम करते?
फेक्सोफेनाडिन H1 हिस्टामिन रिसेप्टरना अडवते, त्यामुळे ॲलर्जीच्या प्रतिक्रियेत बाहेर पडणारे हिस्टामिन शिंका, खाज किंवा नाक गळणे निर्माण करू शकत नाही. त्याचा अगदी थोडा भाग मेंदूपर्यंत पोहोचतो, म्हणूनच त्याला झोप न आणणारे औषध म्हणतात.
फेक्सोफेनाडिन कसे घ्यावे
लेबलवरील सूचना किंवा डॉक्टरांचा सल्ला पाळा. फेक्सोफेनाडिन सहसा पाण्यासोबत घेतले जाते, आणि गोळीची स्ट्रेंथ व दिवसातून किती वेळा घ्यायचे ते आजार आणि वय यावर अवलंबून असते. मुले, ज्येष्ठ नागरिक आणि किडनीचा त्रास असलेले लोक यांचा डोस डॉक्टरांनीच ठरवावा.
फेक्सोफेनाडिन चे दुष्परिणाम
फेक्सोफेनाडिन सहसा चांगले सहन होते. डोकेदुखी, झोप येणे, चक्कर येणे आणि मळमळ हे सर्वात जास्त आढळणारे परिणाम आहेत.
क्वचित किंवा सौम्य
- डोकेदुखी
- झोप येणे किंवा चक्कर येणे
- मळमळ
- तोंड कोरडे पडणे
- थकवा
दुर्मिळ पण गंभीर: त्वरित वैद्यकीय मदत घ्या
- गंभीर ॲलर्जीची प्रतिक्रिया झाल्याची लक्षणे: चेहरा, ओठ किंवा घसा यांना सूज येणे, श्वास घ्यायला त्रास, छातीत जखडल्यासारखे वाटणे, किंवा अचानक सर्वांगावर पुरळ उठणे
- हृदयाचे ठोके जलद किंवा अनियमित होणे, किंवा बेशुद्ध पडणे
- फिट्स (आकडी), जे क्वचित नोंदवले गेले आहेत
कोणी काळजी घ्यावी
बहुतेक लोक फेक्सोफेनाडिन घेऊ शकतात, पण काही जणांनी आधी डॉक्टरांना विचारावे.
लेबलनुसार हे कधी वापरू नये
- फेक्सोफेनाडिन किंवा गोळीतील कोणत्याही घटकाची ॲलर्जी
- किडनीचा आजार: डॉक्टर कमी डोसपासून सुरुवात करू इच्छितील
- हृदयाच्या लयीचे त्रास किंवा हृदयविकार
- फेक्सोफेनाडिन किंवा गोळीतील कोणत्याही घटकाची पूर्वी ॲलर्जीची प्रतिक्रिया झाली असल्यास
- गाडी चालवणे, यंत्रे चालवणे किंवा पूर्ण सतर्कता लागणारे काम, याचा तुमच्यावर काय परिणाम होतो हे कळेपर्यंत
- गर्भावस्था किंवा स्तनपान: डॉक्टरांनी सांगितले तरच घ्या
- ज्येष्ठ नागरिक आणि मुले: डॉक्टरांनी सांगितलेला डोस आणि सांगितलेल्या स्वरूपातच द्या
फेक्सोफेनाडिन सोबत परिणाम करणारी औषधे आणि गोष्टी
फेक्सोफेनाडिनची इतर औषधांशी होणारी प्रतिक्रिया कमी आहे, पण काही गोष्टींमुळे ते शरीरात किती शोषले जाते ते बदलते. तुम्ही घेत असलेल्या सर्व गोष्टींबद्दल डॉक्टरांना किंवा फार्मासिस्टला सांगा.
- ॲल्युमिनियम आणि मॅग्नेशियम असलेली ॲसिडिटीची औषधे (अँटासिड): शोषले जाण्याचे प्रमाण कमी करू शकतात; दोन्ही घेण्यात सुमारे 2 तासांचे अंतर ठेवा
- ग्रेपफ्रूट, संत्रे आणि सफरचंद यांसारखे फळांचे रस: शोषले जाण्याचे प्रमाण कमी करू शकतात; गोळी पाण्यासोबत घ्या
- इतर अँटिहिस्टामाइन औषधे: डॉक्टरांनी सांगितल्याशिवाय दोन औषधे एकत्र घेण्याचा सल्ला दिला जात नाही
- एरिथ्रोमायसिन आणि कीटोकोनाझोल: फेक्सोफेनाडिनची पातळी वाढवतात, तरीही अभ्यासांत हृदयाच्या लयीवर कोणताही महत्त्वाचा परिणाम दिसला नाही
- दारू आणि झोप आणणारी औषधे: काही लोकांमध्ये झोप आणखी वाढू शकते
प्रयोगशाळा चाचण्यांवर परिणाम
- त्वचेची ॲलर्जी (प्रिक) तपासणी: अँटिहिस्टामाइन औषधांमुळे त्वचेची प्रतिक्रिया कमजोर होऊन चुकीचा निगेटिव्ह निकाल येऊ शकतो
भारतातील नियामक स्थिती
भारतात गोळ्या आणि मुलांसाठी सस्पेन्शन या स्वरूपात विक्रीसाठी मंजूर. फक्त फेक्सोफेनाडिन असलेले औषध सीडीएससीओच्या बंदी घातलेल्या औषधांच्या यादीत नाही, पण फेक्सोफेनाडिन असलेल्या काही मिश्र औषधांवर (फिक्स्ड-डोस कॉम्बिनेशन) बंदी घालण्यात आली आहे. पाकिटावरील घटकांची यादी आणि छापलेले शेड्यूल तपासा.
औषधाचा प्रकार
फेक्सोफेनाडिन हे या प्रकारचे औषध आहे.
फेक्सोफेनाडिन असलेली औषधे
भारतात विकल्या जाणाऱ्या या औषधांमध्ये फेक्सोफेनाडिन असते. ती वर्णक्रमाने दिली आहेत, क्रमवारीनुसार नाहीत.
- ॲलेग्रा 120 (Allegra 120) · 120 mg फिल्म-कोटेड गोळी
फेक्सोफेनाडिन कशासाठी वापरले जाते?
फेक्सोफेनाडिन असलेली औषधे या स्थितींमध्ये वापरली जातात.
याच प्रकारची इतर औषधे
हे सक्रिय घटक फेक्सोफेनाडिन च्याच प्रकारचे आहेत.
नेहमीचे प्रश्न
फेक्सोफेनाडिन कशासाठी वापरतात?
शिंका येणे, नाक गळणे किंवा नाकाला खाज सुटणे, डोळ्यांना खाज येणे व पाणी येणे अशा ॲलर्जीच्या लक्षणांपासून आराम मिळण्यासाठी, आणि डॉक्टरांनी सांगितलेल्या स्ट्रेंथमध्ये बराच काळ राहणाऱ्या खाज येणाऱ्या अंगावरील चट्ट्यांसाठी फेक्सोफेनाडिन वापरतात. ते लक्षणे कमी करते, पण ॲलर्जी स्वतः दूर करत नाही.
फेक्सोफेनाडिनमुळे झोप येते का?
त्याला झोप न आणणारे औषध म्हणतात आणि जुन्या अँटिहिस्टामाइन औषधांपेक्षा त्यामुळे झोप येण्याची शक्यता कमी असते, पण काही लोकांना तरीही गुंगी किंवा चक्कर येते. त्याचा तुमच्यावर काय परिणाम होतो हे कळेपर्यंत गाडी चालवताना किंवा यंत्रे चालवताना काळजी घ्या.
फेक्सोफेनाडिन फळांच्या रसासोबत घेता येते का?
ते पाण्यासोबत घेणे चांगले. ग्रेपफ्रूट, संत्र्याचा आणि सफरचंदाचा रस तुमचे शरीर किती फेक्सोफेनाडिन शोषून घेते ते कमी करू शकतो, त्यामुळे ते कमी चांगले काम करू शकते.
फेक्सोफेनाडिन अँटासिडसोबत घेता येते का?
दोन्हींमध्ये अंतर ठेवा. ॲल्युमिनियम आणि मॅग्नेशियम असलेली अँटासिड शोषले जाण्याचे प्रमाण कमी करू शकतात, म्हणून लेबलवर दोन्हींमध्ये सुमारे 2 तासांचे अंतर ठेवायला सांगितले आहे. खात्री नसल्यास तुमच्या फार्मासिस्टला विचारा.
फेक्सोफेनाडिन आणि सेटिरिझिन यांच्यात काय फरक आहे?
दोन्ही ॲलर्जीच्या लक्षणांसाठी वापरली जाणारी अँटिहिस्टामाइन औषधे आहेत. ते वेगवेगळे रेणू आहेत, म्हणून त्यांची स्ट्रेंथ, डोस आणि झोप आणण्याची शक्यता प्रत्येक व्यक्तीनुसार वेगळी असू शकते. तुमच्यासाठी कोणते योग्य आहे हे डॉक्टर किंवा फार्मासिस्टने ठरवायचे आहे.
गर्भावस्थेत किंवा स्तनपान करताना फेक्सोफेनाडिन सुरक्षित आहे का?
आधी तुमच्या डॉक्टरांना विचारा. लेबलनुसार गर्भावस्थेत ते स्पष्टपणे गरज असेल तरच वापरावे, आणि स्तनपानाबद्दलची माहिती मर्यादित आहे. गर्भावस्थेत ॲलर्जीचे कोणतेही औषध स्वतःहून सुरू किंवा बंद करू नका.
स्रोत
- Allegra (fexofenadine hydrochloride) tablets and oral suspension: product information. Sanofi India
- Fexofenadine. NHS (UK)
- Side effects of fexofenadine. NHS (UK)
- Common questions about fexofenadine. NHS (UK)
- Taking fexofenadine with other medicines and herbal supplements. NHS (UK)
- Fexofenadine. StatPearls, National Center for Biotechnology Information (NCBI), US National Library of Medicine
- ATC/DDD Index: R06AX26 fexofenadine. WHO Collaborating Centre for Drug Statistics Methodology
- List of drugs prohibited for manufacture and sale through gazette notifications under section 26A of the Drugs & Cosmetics Act 1940. Central Drugs Standard Control Organisation (CDSCO)
