व्हिटॅमिन C (Vitamin C): उपयोग, कसे काम करते, औषधे
इतर भाषांमध्ये: English हिन्दी தமிழ் ਪੰਜਾਬੀ ଓଡ଼ିଆ অসমীয়া
व्हिटॅमिन C, ज्याला ॲस्कॉर्बिक ॲसिड असेही म्हणतात, हे एक व्हिटॅमिन आहे जे त्वचा, रक्तवाहिन्या, हाडे आणि कूर्चा (कार्टिलेज) निरोगी ठेवते आणि जखम भरून येण्यास मदत करते. शरीर ते साठवून ठेवू शकत नाही, म्हणून ते रोज आहारातून लागते. आहारातून कमतरता भरून निघत नसेल किंवा डॉक्टरांनी सांगितले तर सप्लिमेंट वापरतात.
फार्मासिस्ट पुनरावलोकन सुरू आहे. हे पान खाली दिलेल्या स्रोतांवर आधारित आहे आणि आमचे नोंदणीकृत फार्मासिस्ट ते तपासत आहेत.
व्हिटॅमिन C कसे काम करते?
व्हिटॅमिन C पेशींचे संरक्षण करण्यास मदत करते आणि त्वचा, रक्तवाहिन्या, हाडे व कूर्चा (कार्टिलेज) यांमध्ये असणारे जोडणारे ऊतक (कनेक्टिव्ह टिश्यू) तयार करण्यासाठी आणि टिकवून ठेवण्यासाठी ते आवश्यक असते. शरीर ते साठवून ठेवत नाही, म्हणून जास्तीचा भाग लघवीवाटे बाहेर पडतो.
व्हिटॅमिन C कसे घ्यावे
लेबलवरील सूचना किंवा डॉक्टरांचा सल्ला पाळा. चावून खायच्या गोळ्या पाकिटावरील सूचनेनुसार चावा किंवा चोखा. ब्रिटनच्या मार्गदर्शनानुसार (NHS) प्रौढांना दिवसाला सुमारे 40 मिग्रॅ लागते, जे विविध प्रकारच्या आहारातून सहसा मिळते.
व्हिटॅमिन C चे दुष्परिणाम
सप्लिमेंटच्या नेहमीच्या प्रमाणात व्हिटॅमिन C बहुतेक वेळा चांगले सहन होते. एकाच वेळी खूप जास्त घेतल्यास पोट बिघडू शकते.
क्वचित किंवा सौम्य
- पोटदुखी
- जुलाब
- पोटात गॅस होणे
दुर्मिळ पण गंभीर: त्वरित वैद्यकीय मदत घ्या
- चेहरा, ओठ किंवा घसा सुजणे, किंवा श्वास घ्यायला त्रास होणे (ॲलर्जीची प्रतिक्रिया). तातडीची वैद्यकीय मदत घ्या
- पोटात तीव्र किंवा सतत दुखणे, किंवा तीव्र किंवा सतत जुलाब
कोणी काळजी घ्यावी
बहुतेक लोक व्हिटॅमिन C घेऊ शकतात, पण काहींनी आधी डॉक्टरांना विचारावे.
- सप्लिमेंटमधून दिवसाला 1,000 मिग्रॅपेक्षा जास्त घेतल्यास पोटदुखी, जुलाब आणि पोटात गॅस होऊ शकतो (NHS)
- किडनी स्टोन, किडनीचा आजार किंवा शरीरात आयर्न गरजेपेक्षा जास्त साठण्याचा त्रास पूर्वी झाला असल्यास: जास्त प्रमाणात व्हिटॅमिन C वापरण्यापूर्वी डॉक्टरांना विचारा
- गर्भावस्था किंवा स्तनपान: सप्लिमेंट घेण्यापूर्वी डॉक्टर किंवा फार्मासिस्टला विचारा
कोणी जास्त घेतल्यास
एक जास्तीची गोळी घेतल्याने गंभीर त्रास होण्याची शक्यता कमी असते, पण मोठ्या प्रमाणात घेतल्यास पोटदुखी आणि जुलाब होऊ शकतात. कोणी लेबलवर सांगितल्यापेक्षा खूप जास्त घेतले असेल तर डॉक्टर किंवा फार्मासिस्टला विचारा, आणि त्या व्यक्तीला बरे वाटत नसेल तर 112 वर कॉल करा किंवा जवळच्या हॉस्पिटलमध्ये जा.
भारतातील नियामक स्थिती
व्हिटॅमिन C ड्रग्ज अँड कॉस्मेटिक्स ॲक्टच्या कलम 26A अंतर्गत बंदी घातलेल्या औषधांच्या सीडीएससीओच्या यादीत नाही. व्हिटॅमिन C चे एखादे उत्पादन औषध म्हणून विकले जाते की आहार सप्लिमेंट म्हणून, तसेच त्यासाठी डॉक्टरांची चिठ्ठी लागते की नाही, हे उत्पादनावर अवलंबून असते; पाकिटावर तपासा.
औषधाचा प्रकार
व्हिटॅमिन C हे या प्रकारचे औषध आहे.
व्हिटॅमिन C असलेली औषधे
भारतात विकल्या जाणाऱ्या या औषधांमध्ये व्हिटॅमिन C असते. ती वर्णक्रमाने दिली आहेत, क्रमवारीनुसार नाहीत.
- झिंकोव्हिट (Zincovit) · See pack गोळी
- बीकोसूल्स (Becosules) · See pack कॅप्सूल
- लिमसी 500 (Limcee 500) · 500 mg चावून खायची गोळी
व्हिटॅमिन C कशासाठी वापरले जाते?
व्हिटॅमिन C असलेली औषधे या स्थितींमध्ये वापरली जातात.
- Vitamin deficiency
याच प्रकारची इतर औषधे
हे सक्रिय घटक व्हिटॅमिन C च्याच प्रकारचे आहेत.
नेहमीचे प्रश्न
व्हिटॅमिन C शरीरात काय काम करते?
ते पेशींचे संरक्षण करण्यास आणि त्यांना निरोगी ठेवण्यास मदत करते, त्वचा, रक्तवाहिन्या, हाडे व कूर्चा (कार्टिलेज) यांना आधार देते आणि जखम भरून येण्यास मदत करते. दीर्घकाळ त्याची कमतरता राहिल्यास स्कर्व्ही नावाचा आजार होऊ शकतो. लिंबूवर्गीय फळे, ढोबळी मिरची, स्ट्रॉबेरी आणि ब्रोकोली हे त्याचे चांगले आहार स्रोत आहेत.
व्हिटॅमिन C जास्त घेणे हानिकारक आहे का?
सप्लिमेंटमधून दिवसाला 1,000 मिग्रॅपेक्षा कमी घेतल्यास नुकसान होण्याची शक्यता कमी असते. त्यापेक्षा जास्त घेतल्यास पोटदुखी, जुलाब आणि पोटात गॅस होऊ शकतो, जो सप्लिमेंट बंद केल्यावर सहसा थांबतो. पाकिटावरील स्ट्रेंथ तपासा आणि खात्री नसेल तर डॉक्टर किंवा फार्मासिस्टला विचारा.
मला व्हिटॅमिन C रोज घ्यावे लागते का?
शरीर व्हिटॅमिन C साठवून ठेवू शकत नाही, म्हणून ते नियमितपणे, मुख्यतः आहारातून, लागते. विविध प्रकारचा आहार सहसा पुरेसा असतो. सप्लिमेंट लागते की नाही, हा निर्णय तुमचा आणि तुमच्या डॉक्टर किंवा फार्मासिस्टचा आहे.
स्रोत
- Vitamin C. NHS (UK)